propagacja UKF
Na podstawie wyjaśnień do pytań egzaminacyjnych UKE
Na częstotliwościach VHF/UHF propagacja jest głównie prostoliniowa (line-of-sight). Zasięg wyznacza horyzont radiowy: d[km] ≈ 4,12·(√h1 + √h2), gdzie h1 i h2 to wysokości anten w metrach. Refrakcja atmosferyczna wydłuża zasięg o ok. 15% ponad horyzont optyczny.
Na VHF/UHF propagacja jest głównie w zasięgu wzroku (LoS). Odległość horyzontu: d[km] ≈ 4,12(√h1 + √h2). Z dwóch szczytów 1000 m: d ≈ 4,12(31,6+31,6) ≈ 260 km. W praktyce łączności VHF między szczytami sięgają 300-500 km. Na trasie nie mogą być przeszkody przekraczające strefę Fresnela.
Propagacja LoS na VHF/UHF jest stabilna i przewidywalna — nie zależy od jonosfery ani pogody (poza deszczem na SHF). Uzupełniające tryby: troposferyczne dukty (sporadyczne), rozproszenie troposferyczne (tropo-scatter, słabe), sporadic-E (sporadyczne, głównie 50-144 MHz), EME (przewidywalne, ale słabe).
Pytania egzaminacyjne (4)
d1-120 Co to jest zasięg horyzontalny na UKF?
Co to jest zasięg horyzontalny na UKF?
Zasięg horyzontalny na UKF (VHF/UHF) to maksymalny zasięg wyznaczony przez linię horyzontu radiowego — punkt, poza który fale UKF nie docierają w normalnych warunkach (propagacja line-of-sight). Horyzont radiowy jest nieco dalszy niż optyczny dzięki refrakcji atmosferycznej (ok. 4/3 promienia Ziemi).
Tip: UKF = propagacja w zasięgu wzroku (line-of-sight). Horyzont radiowy = granica zasięgu.
d1-300 Dlaczego możliwe są dalekie łączności UKF między szczytami górskimi?
Dlaczego możliwe są dalekie łączności UKF między szczytami górskimi?
Na UKF (VHF/UHF) propagacja jest quasi-optyczna (line-of-sight). Między szczytami górskimi jest wolna przestrzeń bez przeszkód — fale UKF mogą się swobodnie rozprzestrzeniać. Każda przeszkoda (góra, budynek) na trasie tłumiłaby sygnał. Szczyty zapewniają 'czystą drogę'.
Tip: UKF = line-of-sight. Szczyty gór = wolna przestrzeń = daleki zasięg. Bez przeszkód.
d1-301 Stabilne i ciągłe warunki łączności zapewnia w pasmach UKF:
Stabilne i ciągłe warunki łączności zapewnia w pasmach UKF:
Stabilne i ciągłe warunki łączności na UKF zapewnia propagacja w zasięgu horyzontalnym (line-of-sight). Jest ona niezależna od warunków jonosferycznych i pogodowych (w dużym stopniu). Propagacja troposferyczna, sporadic-E i inne zjawiska są sporadyczne i nieciągłe.
Tip: Stabilne UKF = zasięg horyzontalny (LoS). Sporadyczne: tropo, E-s, EME.
d1-311 Aby uzyskać możliwie najlepszy zasięg na falach ultrakrótkich należy:
Aby uzyskać możliwie najlepszy zasięg na falach ultrakrótkich należy:
Na UKF zasięg jest ograniczony horyzontem radiowym. Aby zwiększyć zasięg, należy podnieść antenę jak najwyżej — wyższe położenie = dalszy horyzont = większy zasięg. d ≈ 4,12·√h [km, h w metrach]. Podwojenie wysokości zwiększa zasięg o ~41%.
Tip: Najlepszy zasięg UKF = antena wysoko. Wysokość > moc > zysk anteny.